Weyerhorst, Hermann en Karel (uitgevers)


Krantenuitgevers Hermann ( 1783 - 2 juli 1853) en Karl ( 9 maart 1834 - 11 februari 1905)

Johann Bernhard Hermann Weyerhorst werd in 1783 in Hartrath (D) geboren. Hij trouwde op 28 augustus 1810 te Geilenkirchen met Margaretha Herff(s). Het echtpaar kreeg tien kinderen. Tus­sen 6 april 1836, de geboorte van de jongste dochter in Geilen­kirchen, en 1847 moet het gezin naar Heer­len zijn verhuisd. Op 3 april 1847 verschijnt het eerste nummer van het 'Weekblad voor Heerlen'. Een jaar later werd de naam gewijzigd in 'Der Limburger Coerier'. Op de laatste bladzijde staat 'Verlegt und ge­druckt unter der Verantwortlichkeit von Hermann Weyerhorst, in Heerlen'. Bij nummer 19 van 7 augustus 1847 staat vermeld 'Druck und Verlag von M. Weyerhorst'. Deze aanduiding blijft vermeld tot en met nummer 33 van het jaar 1853. In nummer 34 staat voor het eerst 'Druck u. Verlag von Wittwe Weyerhorst'. In hetzelfde num­mer treffen we de 'Todesanzeige' van J.B.H. Weyer­­horst aan. Uit de huwelijksbijlagen van zijn dochter Francisca uit 1857 blijkt dat vader Weyerhorst op 12 juni 1847 met twee kinderen naar Amerika is geëmigreerd. Op 2 juli 1853 is hij in Oshkosh in de staat Wisconsin op 69-jarige leeftijd overleden.

Zijn weduwe blijft tot 3 april 1858 het weekblad uitgeven. Met ingang van die datum verschijnt het blad onder verant­woordelijk­heid van haar zoon Karl: 'Druck und Herausgabe von Karl Weyerhorst, zu Heerlen'. Karl Weyerhorst werd op 9 maart 1834 op het riddergoed 'Weyerhorst' onder Sterkra­de in de gemeente Geilenkirchen geboren. Lange tijd heeft men Karl als stichter van de Limburger Courier aangewezen. Hij heeft zelf voor eigen glorie aan deze fabel meegewerkt. Het lijkt echter onmoge­lijk om al op 13-jarige leeftijd een dergelijke verantwoordelijke functie als directeur van een krantendrukkerij te kunnen bekleden. Op die leeftijd bracht de pientere Karl wel de krant rond bij de ge­goede abon­nees en hij deed dit zo handig, dat hij met de feest­dagen appels, vla en andere lekkernijen in zijn tas mee naar huis kreeg.

Het kleine drukkerijtje bevond zich in de Pancratiusstraat naast het latere pand van het reisbureau Lissone Lindemann. De inkom­sten van het krantje waren niet voldoende om in het levensonder­houd van de familie te kunnen voorzien. Mevrouw Weyerhorst had daarom nog een winkeltje in koloniale waren. De redacteur, mr. Jordan, moest zijn werk voor de krant doen tussen de balen bruine bonen, de leverworst en de suiker. In de jaren achttien­veertig en -vijftig werd het krantje in het Duits uitgegeven. Er moest in die tijd voor kranten zegelrecht betaald worden. Weyer­horst had dit jarenlang niet betaald met als ge­volg dat de uitgever een boete kreeg, die zo hoog was, dat zij deze niet kon betalen. Dochter Lena trok naar Den Haag, wist tot de koning door te dringen en kwijtschelding te verkrijgen.

De hele drukkerij stond in een kamertje bij elkaar. Een keer per jaar ging Lena naar Aken en kocht bij de 'Echo der Gegen­wart' de oude letters op. Voor '’t Weyerhörske', zoals de Lim­bur­ger Coerier in de wandelgangen werd genoemd, waren de­ze letters nog goed te gebruiken. Aanvankelijk bestond er nog variatie in de taal. De ene keer was de tekst geheel in het Duits, dan weer in het Nederlands. Dit had te maken met de redac­teur die Karl Weyerhorst voor de tekst gevonden had. Hij kon uit Nederland of uit Duitsland afkomstig zijn.

Sedert 1872 verscheen het blad twee keer in de week. Vanaf 1878 zelfs driemaal. Van 1880 tot 1883 schreef de nog jonge Frans Weyerhorst, zoon van Karl, in de krant. In 1886 overleed hij op 23-jarige leeftijd.

Karl Weyerhorst gaf ook vaak blijk van nieuwe ideeën, zoals tijdens de Frans-Duitse oorlog van 1870-1871. In de streek rondom Heerlen sympa­thiseerde men met de Duitsers. In de regio Valkenburg-Maastricht stond men aan de kant van de Fransen. Karl koos geen partij en wist over de oor­log vaak als eerste nieuws te verga­ren. Hij maak­te hier­voor gebruik van postduiven en was daardoor in staat de grote landelijke kranten voor te zijn. Dit leverde hem veel extra lezers op.

In 1883 ging pastoor Thissen uit Amstenrade de redactie leiden. Met zijn scherpe pen en populaire schrijf­trant heeft hij ervoor gezorgd, dat de Limburger Koerier een krant werd, die ook buiten de regio lezers trok zelfs tot in oost- en midden-Brabant. In 1892 werd de Limburger Koerier een dagblad. De oplage steeg tot ± 16.000 exemplaren, waardoor een rotatie­pers noodzakelijk werd.

In februari 1899 kochten de gebroeders Van de Weyer de Limburger Koerier van Karl Weyerhorst. Zij verplaatsten in 1901 het bureau van de krant van Heerlen naar Maastricht.

Karl Weyerhorst ging nu rentenieren. Hij liet de villa Wey­er­horst aan de Akerstraat bouwen. Van 1894-1904 was hij lid van de Heerlense gemeenteraad. Op 11 februari 1905 is Karl Weyer­horst op 70-jarige leeftijd overleden.

Nadere bronnen en literatuur: