Groenendaalsmolen (Gulpen)

Bron: Collectie Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, Amersfoort, objectnummer 138.225; http://beeldbank.cultureelerfgoed.nl/rechten Halverwege de weg van Gulpen naar Slenaken, in het buurtschap Billinghuizen tussen Euverem en Beutenaken, staat aan de Gulp de Groenendaalsmolen.

Aanvankelijk behoorde de molen toe aan het landgoed Groenendaal, maar werd daar aan het eind van de achttiende eeuw los van gemaakt en verkocht aan Jan Karel Lamberts. In 1826 werd de molen wederom verkocht. Uit de koopakte blijkt dat de molen niet in gebruik was en zich in eensterk vervallen staat bevond. De molen was een bovenslagmolen en kreeg haar water van de Gulp middels een vergaarvijver. Naast de molen lag het woonhuis en een branderij. De molen raakte steeds verder in verval en in 1871 was de situatie zo slecht geworden dat de gehele molen en woning gesloopt moest worden en helemaal opnieuw werden opgebouwd. De materialen bleven hetzelfde, baksteen en mergel.

Naast een woonhuis en een molen werden nu ook een schuur, stallen en een bakhuis gebouwd om agrarische activiteiten te kunnen ontplooien in het complex. In 1891 werd het molenwerk werderom verbouwd en vergroot. De molen werd gepacht door de familie Engelen. In 1951 brandde de molen af. Het werd allemaal wel hersteld, maar de brand liet blijvende sporen na. Zo mocht het maalwerk niet te zwaar belast worden door onherstelbare scheuren in het loopwerk.

In de jaren zeventig werd de molen in zijn geheel tot woonhuis verbouwd.

Nadere bronnen en literatuur: