Crapoel (Gulpen)

 

Provincie:    Limburg;
Gemeente:    Gulpen;
Coördinaten:    50°47'N - 5°52'E
Inwoners:    (2003) 15
In 1840 omvatte de buurtschap Crapoel 5 huizen met 25 inwoners.
Hoogte:    181 m + NAP

Crapoel (Limburgs: Krapel, Oudere vermeldingen Krapault, Crapaalt.) is een buurtschap ten zuiden van Gulpen in de gemeente Gulpen-Wittem in de Nederlandse provincie Limburg. De buurtschap ligt aan de gelijknamige weg op een plateau dat in het noorden uitloopt op de Gulperberg. Dagelijks flitsen er honderden wielrenners voorbij.

Er zijn vele onverharde wegen en is mede daardoor een prachtig wandelgebied waar men ongestoord kan genieten van de Limburgse flora en fauna.

En voor de golfliefhebbers ligt er een prachtige golfbaan. De baan is ten dele een licht geaccidenteerde en open baan, ten dele een rustige bosbaan met soms niet al te brede fairways, gelegen op een plateau. Het is de hoogst gelegen baan van Nederland en dat garandeert diverse mooie doorkijkjes. Bij helder weer heeft men vanuit het clubhuis een fraai uitzicht richting Drielandenpunt.

In Crapoel staan enkele vakwerkhuizen en twee opvallende wegkruizen. Een is kort na de Tweede Wereldoorlog gemaakt van granaathulzen en bij een andere zijn aan de dwarsbalk een nijptang en een hamer toegevoegd.

Uit: Wandelen langs de Gulpener Wegkruisen.
Dit mooie smeedijzeren kruis, 2m. hoogte, dat enkele jaren  geleden, wegens de wegverbreding, van de overkant van de weg naar deze kant verplaatst werd, heeft hier de plaats gekregen, waar het pas goed tot zijn recht komt: in het prachtige groene grasveld, onder de bescherming van een grootse kastanjeboom. Een romantisch plekje. Behalve voor de omlijsting van groen zorgen de fam. Debets en dhr. Camps ook nog voor een fleurig bloeiend bloembed.
Het kruis is versierd met hamer en nijptang, herinnering aan de kruisingen en de afname van het kruis. Het draagt als onderschrift:
God als ik U niet kan vinden,
leer mij U te zoeken.
God als ik u gevonden heb,
leer mij U te behouden.


Uit: Cris Willems, Golvend Heuvelland.
Veldkruisen “Gulpen”
Dankkruis te Crapoel tegenover de boerderij van de familie Kleynen-Debougnoux, in de vroegere tuin van dhr. H. Essers. Door het uitroeien van een heg voor de wegverbreding in febr. 1976 te Crapoel kwam in de vroegere tuin van dhr. H. Essers het stenen voetstuk te voorschijn van een kruis uit 1945. Dat kruis werd toentertijd uit dankbaarheid opgericht in opdracht van de fam. H. Essers-Blezers en de fam. J. Debougnoux­ Laeven. Het kruis werd, naar men meende, gestolen, maar naderhand werd het, zeer beschadigd, teruggevonden.
Na een flinke schoonmaakbeurt kon men op het kruis het volgende gedichtje lezen:
"Aan dit kruis van bronsgranaten
hangt de Godmens stil verlaten.
Wilt toch, zondaars, tot Hem komen.
Laat uw tranen rijklijk stromen,
Hij zal ons genade geven
en hierna het eeuwig leven."

In het voetstuk staat 'het gebedje:
"Mijn Jezus, barmhartigheid."

Op het kruis van granaten staat de naam: Schmitz.

Arnold Schmitz, in het dorp: "Nölke Schmitz" genaamd, heeft het in zijn smederij, die hij bij zijn winkel in ijzerwaren had, gesmeed. Deze winkel bestaat vandaag de dag nog. Wie zoekt kent Knubben niet, wie Knubben kent zoekt niet. Een begrip tot ver in de omgeving.

De heren Arnold Schmitz en Alfons Graaf waren de aannemers van de parochiekerk van Gulpen, die in 1923-'24 gebouwd werd.
 

* deze tekst is aangeleverd door Fons Meijs, Heemkundevereniging Galopia uit Gulpen

NAAMSVERKLARING CRAPOEL:

Het oud-duitse cra komt van het chrawa wat kraai betekent. Crapoel is dan kraaienpoel. Er kan ook gedacht worden aan het Franse crapaud ontwikkeld uit crape (viezigheid, afval) + poel.

Nadere bronnen en literatuur: